Move Düzenli Fiil Mi?
Şimdi, bir an durup düşüneyim. Hayat bazen beklenmedik anlarda “işte tam bu!” dedirtecek sorularla karşımıza çıkıyor, değil mi? “Move düzenli fiil mi?” diye sordum geçenlerde bir arkadaşım, ve içimden “Bu da ne ya, deli misin?” dedim ama sonra bir düşündüm. Hadi bakalım, bu soruya nasıl mantıklı bir açıklama getirebiliriz? Hem de mizahi bir şekilde, çünkü günümüz dünyasında, dil öğrenirken bile eğlenmek hakkımız.
Move Düzenli Fiil Mi? Sorusu Neden Soruluyor?
Şimdi, hepimiz dilin bazen biraz karmaşık olabildiğini kabul ediyoruz. Yani İngilizce, ne kadar global bir dil olsa da, bazen kafada kaybolan kurallar birikiyor. “Move” fiilini bir kullanayım dedim, ama “acaba bu düzenli fiil mi, düzensiz fiil mi?” sorusu aklıma takıldı. Şöyle bir senaryo düşünelim:
—
Ben (kendi kendime): “Hımm, move fiilini kullanacağım ama acaba geçmişini nasıl yapacağım? Mesela, ‘I moved’ derken bu doğru mu? Hmmm, bir düşünelim.”
İç sesim: “Evet, doğru ama… Ya bu fiil düzensizse?”
Ben: “Yok ya, zaten hep böyle yapıyoruz. Hadi, bakalım!”
—
Neyse, işte bu noktada kafama takıldı. Her fiil düzenli ya da düzensiz değil mi? Mesela “work” (çalışmak) fiili düzenli, geçmişi “worked” oluyor. Peki, “move” nasıl bir fiil? Düzensiz mi, düzenli mi?
Move Fiilinin Düzensiz Olduğunu Kabul Ediyorum
Evet, evet, inanın. Move fiili düzensiz bir fiil. Bu kadar basit! Gerçekten de, geçmiş zamanı “moved” diye yapıyoruz ve bu da onu düzenli fiil olmaktan çıkarıyor. Hadi gelin, bir dakika şunu detaylandıralım.
Düzensiz fiillerde, fiilin geçmiş zaman hali normalde kökten değişir, bu yüzden “moved” normalde düzenli fiil gibi görünebilir, ama değil. Çünkü dilimizde yeni fiillerin kurallarına da dikkat etmemiz gerek. Yani, move fiilinin geçmiş zamanı “moved”, tıpkı düzenli fiiller gibi “-ed” ekini alıyor ama asıl konu burada!
Düzensiz Fiillerin Gölgesinde
—
Arkadaşım: “Ya, move fiili düzenli fiil mi?”
Ben: “Yok, ya. Sen şimdi bu soruyu gerçekten bana mı soruyorsun? Hadi, biraz daha dikkatli ol!”
Arkadaşım: “Ama ben de öğrenmek istiyorum!”
Ben: “İyi, iyi. Senin gibi arkadaşlara bazen sabır göstermek gerekiyor.”
Arkadaşım: “Hahaha, sen de çok eğlencelisin!”
—
Ve işte orada, o anda içimden geçen, “Düzensiz fiilleri karıştırmak, aslında çoğu insanın başına geliyor. Hadi bakalım, bu da böyle bir yazı olsun!” dedim. İşin doğrusu, dilde öğrenmeye çalışırken gerçekten en zor kısım fiillerin düzensizliği. Bazı fiiller kuralları bozar, bazen geçmiş zamanda birden fazla seçenek vardır ve insanın kafası karışır.
Move Fiilinin Günlük Hayattaki Kullanımı
Şimdi gelin, biraz daha somutlaştırarak bu fiilin günlük hayatta nasıl kullanıldığını görelim. Diyelim ki bir arkadaşınızla parkta yürüyorsunuz, biraz eğlenmek için koşturuyorsunuz, ama birden bir soru soruyor:
Arkadaşım: “Sen çok hareketlisin, değil mi? Hatta geçen hafta, çok güzel bir şey yapmıştın! Hangi fiili kullanmıştın?”
Ben: “Ya, işte o zaman ‘I moved like crazy’ dedim!” (Evet, hareket ettim ama tabii biraz abartarak.)
Bunu anlatırken de, evet! Hala “moved” diyorum çünkü geçmişte yaptım, ama şunu unutmayın: “Move” fiilinin geçmiş halini kullanırken biz dil öğrenicileri “yıldızlı” işaretle “geçmiş zaman” yazıyoruz. Sizin anlayacağınız, o fiil orada düzensiz.
Move Fiilini Kafamızda Canlandırmak
Hadi, şimdi son bir kez daha kendi iç sesime kulak verelim:
İç sesim: “Bunu başka nasıl açıklayabiliriz ki?”
Ben: “Hah! Tabii ki! Move fiilini “düzenli fiil” sananların yaşadığı duyguları bir yazıda toplayarak, dil öğrenicilerinin en çok yaptığı hatalardan biri olan ‘ed’ takısını unutma hatasını vurgulayayım!”
—
Ve sonrasında da, ben bu yazıyı yazarken her seferinde “move” fiilinin geçmiş zamanını kullanarak bu zorlu konu hakkında eğlenceli bir içerik sunmaya çalıştım. Çünkü dil öğrenmek, bazen oldukça zorlayıcı olabiliyor ama bununla eğlenmek de oldukça önemli.
Sonuç Olarak
Evet, “move” fiili düzenli bir fiil değil, bir düzensiz fiildir. Ama bu soruyu sorarken kaybolmuş bir insan gibi hissettik mi? Kesinlikle! Biraz kafamız karıştı, biraz gülümsedik ama aslında her şey daha net. Bazen basit gibi görünen bir soru, aslında öğrenme sürecinde önemli bir kilometre taşı olabilir. O yüzden ne olursa olsun, dil öğrenirken eğlenmeyi unutmayın. Çünkü move gibi basit fiillerin bile ardında derin bir anlam yatabiliyor!